انواع روشهای مطالعه و یادگیری
روش پس ختام یا روش پس خبا:یکی از روشهای موفق مطالعه و یادگیری ویژه متون درسی علمی روشی است که با نامهای PQRSTیا PQ4R شناخته شده است.
روش کاپس(CAPS):برای خواندن متن های ادبی قابل استفاده است.
روش مردر(MURDER)صورت جدیدتر و تکمیل یافته تر روش پس ختام است و از نظریه ها و پژوهش های خبر پردازی مشتق شده و لذا جنبه شناختی آن بیشتر است.
روش آموزش دو جانبه:یا روش آموزش متقابل تدبیر دیگری است که برای کسب مهارت های شناختی و فرا شناختی مربوط به خواندن و فهمیدن ابداع شده.با استفاده از این روش می توان به دانش آموزان دارای مشکلات خواندن و فهمیدن کمک کرد تا بر مشکلات خود فائق آیند.
روش مطالعه مشارکتی:یادگیرندگان به صورت دو نفری با هم کار می کنندو به نوبت خلاصه مطالبی را که می خوانند برای هم می گویند.ابتدا یکی از دو نفر یادگیرنده نقش توضیح دهنده را به عهده می گیرد و نفر دوم وظیفه اش گوش دادن است و در نوبت بعدنفر دوم توضیح می دهد و نفر اول گوش می کند.
روش آموزش هم شاگردی:معمولا یک دانش آموز به وسیله دانش آموز دیگری که از او آگاه تر و ماهر تر است آموزش می بیندبه عنوان مثال معلم درس ریاضیات پس از تدریس یک مفهوم تازه،دانش آموزان را دو به دو به انجام تمرین های درس می گمارد .دانش آموزان به نوبت هم آموزش می دهند و هم آموزش می بینند یعنی یکی مسئله حل می کند و دیگری جواب ها را وارسی می نماید و بازخورد می دهد.
روش پرسیدن دو جانبه یا پرسیدن متقابل وسیله ای است که به کمک آن طرح سوال از جانب یادگیرندگان افزایش می یابد . هدف عمده آن افزایش تعداد و تنوع پرسشهایی است که مطرح می کند .جالب ترین جنبه روش پرسیدن دو جانبه این است که نقش معلم و شاگردان را تغییر می دهد و شاگردان به عنوان پرسشگر و معلم به عنوان پاسخگو به سوال در می آیند.در این پست تصمیم دارم که مراحل روش پس ختام را به طور کامل برای شما دوستان عزیز توضیح دهم:
اگر می خواهید مطالب یک کتاب یا فصلی از یک کتاب را یاد بگیرید ،نخست به سرعت تمام آن کتاب یا آن فصل را یک بار از نظر بگذرانیدتا یک برداشت کلی از موضوع ها و قسمت های مهم آن کسب نمایید.
برای هر قسمت یا هر فصل که می خوانید در رابطه با هدفی که از مطالعه دارید سوالهایی را طرح نمایید.
در این مرحله،موضوع را با دقت و به طور کامل بخوانید . به هنگام مطالعه سعی کنید سوالهایی را که در مرحله قبل مطرح کردیدجواب دهید.
سعی کنید با اندیشیدن درباره ی مطالبی که می خوانید آن ها را بفهمید و به آن معنی دهیدبرای این منظور می توانید کارهای زیر را انجام دهید:
آنچه را می خوانید به مطالبی که از قبل یاد گرفته اید ربط دهید.
نکات فرعی را به مطالب اصلی پیوند دهید.
بکوشید تا تناقضات موجود در اطلاعات ارائه شده را حل نمایید.
با استفاده از اطلاعاتی که می خوانیدمسائل طرح شده را جواب دهید.
پس از خواندن هر قسمت ،سعی کنید مطالب مهم آن را به یاد آورید و برای خود باز گو کنید. ضمن این کار ،به سوالهایی که طرح کرده اید پاسخ دهید.
وقتی خواندن تمام کتاب یا کل مطالب را به پایان رساندید ،آن را مرور یا بازبینی کنید.بهترین راه مرور کردن این است که بکوشید تا بدون مراجعه به متن سوالهای مهم مربوط به آن را جواب دهید.قسمت هایی را که نمی توانید به سوال های آن جواب دهید دوباره بخوانید.
منبع:کتاب روان شناسی پرورشی نوین (روان شناسی یادگیری و آموزش)از دکتر علی اکبر سیف






تقدیم به همه مربیان و معلمان دلسوز و پر تلاش که در سنگر تعلیم و تربیت از هیچ کوششی دریغ نمی نمایند .